Głuchy narrator

Co widzimy, gdy patrzymy na język migowy? Gest czy język? Estetykę czy komunikację? Rozprawa doktorska Kotowskiego bada mechanizmy estetyzacji języka migowego w sztuce oraz rolę Głuchego narratora, stawiając pytania o reprezentację, widzialność i odpowiedzialność osób artystycznych posługujących językiem migowym.

Głuchy narrator to wystawa dwóch projektów artysty Daniela Kotowskiego, łączących się w salach Goyki 3 w jedną opowieść o języku migowym, jego użytkownikach i społecznych oczekiwaniach posługiwania się mową.

Artysta wychodząc od własnego doświadczenia przygląda się postaci Głuchego narratora i estetyzacji języka migowego w sztuce oraz zaprasza inne osoby Głuche do współtworzenia narracji o społeczności poprzez zwielokrotnione wypowiedzenie tekstu Mazurka Dąbrowskiego .

Kotowski w swojej rozprawie doktorskiej stawia dwa pytania: skąd wzięła się estetyzacja i fetyszyzacja języka migowego w sztuce oraz kim jest i jak działa Głuchy narrator? Odpowiedzią artysty jest pięciokanałowa instalacja wideo znajdującej się w sali wystawowej.

Na każdym z kanałów pojawia się postać narratora, wcielająca się w dwie osoby i dzieląca się przemyśleniami o spojrzeniach, gapieniu się i mowie w języku migowym. Sam Głuchy narrator, to osoba Głucha posługująca się całym swoim ciałem jako tekstem – narzędziem i przestrzenia do komunikacji i ekspresji, często będąc postrzeganym jako performer.

Sprzyja temu fakt, że znaki języka migowego wyraża się za pomocą ruchów ciała, gestów, mimiki i ciała łącznie stanowiąc gramatykę języka. Zaś rola narratora jest zależna od indywidulanych celów i tożsamości. W tej pracy skupiamy się na wzroku i rozumieniu. Gapimy się na osoby przedstawione, ustawione w kręgu i otaczające oglądających.

Praca Głuchy narrator jest rodzajem manifestu i zwielokrotnienia wizualnego fenomenu języka migowego, a minimalistyczna estetyka obrazu podkreśla odbiór ciała narratorów. W sali kominkowej znajduje się instalacją 208 , czyli zbiór dwustu ośmiu głosów osób Głuchych wypowiadających hymn Polski.

Każda ze stron jest unikalnym zapisem fonetycznym indywidualnego wykonania hymnu, z uwzględnieniem przesunięć brzmienia, pauz, powtórzeń czy z fragmentami trudnymi do zapisu. Wspólnie tworzą wielogłosowy portret społeczności Głuchych w Polsce. Projekt ten, który ostatecznie przyjmie formę książki artystycznej i zapisu dźwiękowego zebranego materiału, jest wynikiem współpracy osób słyszących i niesłyszących.

W konsekwencji projektu pojawia się pytanie czy polski język migowy może być rozumiany jako część niematerialnego dziedzictwa kulturowego? Kotowski stawiając pytania o reprezentację, widzialność i odpowiedzialność użytkowników i użytkowniczek języka migowego w tym w szczególności osób artystycznych, zastanawia się nad jego rolą w sztuce i szerzej w kulturze.

Czy jest to gest, tożsamość czy kultura i osobny język osób Głuchych w Polsce uznany na początku XXI wieku. Wystawa Głuchy narrator jest ekspozycją dyplomową Daniela Kotowskiego w ramach doktoratu realizowanego w Szkole Doktorskiej Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku realizowana pod opieką merytoryczną prof. Bogny Burskiej.

Projekt został zrealizowany w ramach stypedium artystycznego m.st Warszawy 2025 Podziękowania za udostępnienie przestrzeni na potrzeby realizacji projektu: Centrum Kultury ZAMEK w Poznaniu, Fundacja FONIS we Wrocławiu, Krytyka Polityczna. Jasna 10: Społeczna Instytucja Kultury, Olsztyńskie Stowarzyszenie Głuchych, Polski Związek Głuchych. Koło terenowe Wejherowo, Polski Związek Głuchych.

Oddział Łódzki, Polski Związek Głuchych. Oddział Małopolski, Polski Związek Głuchych.

Oddział Mazowiecki, Teatr Komuna Warszawa Podziękowania dla osób za wsparcie realizacji projektu: Marta Abramczyk, Ewa Baranowska, Michał Banach, Alicja Bołdys, Ewa Chmielewska-Rozumek, Barbara Jędryszczak, Diana Kirakowska, Natalia Pacyga, Justyna Rechowicz, Kamila Szmitko, Adam Stoyanov, Adam Stromidło, Tomasz Nowakowski, Joanna Olejnik, Monika Nawrot, Filip Włodarski, Maciej Zagórowicz Daniel Kotowski – artysta, performer.

Absolwent Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (2018) oraz Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych w Warszawie (2016). Aktualnie przygotowuje się do obrony doktoratu na Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku, a ta wystawa jest częścią jego rozprawy doktorskiej pod okiem Bogny Burskiej. Nominowany do Paszportu Polityki (2024). Stypendysta artystycznym m.st . Warszawy (2025).

Stypendysta Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2026). Jego praktyka artystyczna jest punktem wyjścia do refleksji o sposobach istnienia. Obserwuje doświadczenia oraz relacje międzyludzkie, a także sposób, w jaki jesteśmy postrzegani przez inne jednostki. Jego prace często odnoszą się do pojęcia biowładzy i biopolityki.

Szczególnie zajmują go kategorie „kompletności” i „niekompletności”, ich ambiwalencja oraz ukryty potencjał. O sobie mówi, że jest wyznacznikiem niekompletności, niezgodnym z normą, bo jest Głuchy i nie posługuje się mową. Poprzez swoją sztukę rozwija autorską strategię komunikacji. Posługuje się różnymi formami wypowiedzi, wykonuje performans, projektuje, tworzy instalacje, fotografie, obiekty i filmy wideo.

Swoje działania performatywne i prace prezentował m.in . w Zachęta Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie oraz Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Galerii Labirynt w Lublinie, BWA Wrocław we Wrocławiu, Bar Pickle w Berlinie, Staatliche Kunstsammlungen Dresden.